Besluit RAAD VOOR MAATSCHAPPELIJK WELZIJN

di 27/02/2024 - 19:30

AANPASSEN REGLEMENT NIET-BETAALDE ENERGIEFACTUREN IN KADER VAN HET ENERGIEBELEID

Aanwezig: Olivier Peirs, voorzitter
Simon Lagrange, voorzitter van het vast bureau
Sophie Delaere, Michaël Vandemeulebroecke, Fauve Tack, Tony Boeckaert, Francky De Coster, leden van het vast bureau
Ward Baeten, Kathleen Blauwblomme, Catherine De Smet, Monique De Smet, Marc Devlieger, Hendrik De Waele, Katrien De Waele, Sofia Ezzine, Henk Heyerick, Talitha Lossy, Marc Nachtergaele, Delphine Vandenbossche, Philippe Van Steenberghe, Steven Van Troys, Pieter Verhalle, Tania Verpraet, Stefanie Vroman, leden van de raad voor maatschappelijk welzijn
Sylvie Bohez, algemeen directeur

Afwezig: Lieven Lippens, lid van de raad voor maatschappelijk welzijn

Bevoegdheid

Artikel 73, 3° van het decreet lokaal bestuur.

Wetten en reglementen

De Organieke Wet van 8 juli 1976 betreffende de openbare centra voor maatschappelijk welzijn.
De Wet van 4 september 2002 houdende toewijzing van een opdracht aan de openbare centra voor maatschappelijk welzijn inzake de begeleiding en de financiële maatschappelijke steunverlening aan de meest hulpbehoevenden inzake energielevering.
Het Sociaal noodbesluit van de Vlaamse Regering van 19 oktober 2022 inzake noodmaatregelen energiecrisis.
De omzendbrief van 23 januari 2023 betreffende een bijkomende toelage vanuit het gas- en elektriciteitsfonds.
Besluit van de raad voor maatschappelijk welzijn d.d. 25 juni 2019 houdende principebeslissing en goedkeuren van reglementen in kader van het energiebeleid.
Besluit van de raad voor maatschappelijk welzijn d.d. 22 september 2020 houdende het aanpassen van het reglement niet betaalde facturen in kader van het energiebeleid.
Besluit van de raad voor maatschappelijk welzijn d.d. 24 oktober 2023 houdende het goedkeuren van het tijdelijke reglement toekenning extra tussenkomst niet-betaalde energiefacturen.

Feiten

Het Sociaal Huis van Zulte ontvangt jaarlijks een subsidie van het gas- en elektriciteitsfonds. Deze subsidie dient aangewend te worden om inwoners die betalingsmoeilijkheden ondervinden de noodzakelijke ondersteuning en sociale en budgettaire begeleiding te bieden.
In 2023 bestond deze jaarlijkse subsidie uit:
- 60.701,60 euro tussenkomst in personeelskosten;
- 5.580,37 euro tussenkomst in de aanzuivering van niet-betaalde rekeningen;
- Een bijkomende eenmalige subsidie van 9.019,94 euro, waarvan 902 euro voor personeelskosten en 8.117,94 euro voor de aanzuivering van niet-betaalde rekeningen.
Verantwoording dient jaarlijks afgelegd te worden via het Uniek Verslag.
Het principebesluit en de reglementen inzake energiebeleid werden goedgekeurd in de zitting van de raad voor maatschappelijk welzijn van 25 juni 2019.
Hierbij werd het reglement houdende het toekennen van een tegemoetkoming voor niet-betaalde energiefacturen goedgekeurd.
Tijdens de zitting van de raad voor maatschappelijk welzijn van 22 september 2020 werd het reglement tot het toekennen van een tegemoetkoming voor niet-betaalde energiefacturen aangepast.
De maximale tussenkomst werd hierbij opgetrokken van maximum 210 euro per jaar en per huishouden naar maximum 300 euro per jaar en per huishouden.
In 2023 kreeg het OCMW een bijkomende toelage van 20.419,98 euro van de Vlaamse overheid en 9.019,94 van de Federale overheid voor preventieve en curatieve acties ten aanzien van inwoners met energieschulden. Deze bijkomende subsidiëring werd aangewend om een extra tussenkomst van maximum 300 euro per huishouden te kunnen toekennen. Hiervoor werd er een tijdelijk reglement goedgekeurd door de raad voor maatschappelijk welzijn op 24 oktober 2023. Dit was een tijdelijk reglement en liep tot 31 december 2023.
In 2023 kregen 52 huishoudens een tussenkomst voor niet-betaalde energiefacturen voor een totaalbedrag van 15.091,00 euro. 20 huishoudens kregen een extra tussenkomst voor een totaalbedrag van 4.517,36 euro. Het overige deel van de subsidies werd aangewend voor personeelskosten.
In 2024 ontvangt het OCMW opnieuw een bijkomende toelage van 20.419,98 euro van de Vlaamse overheid. Daarnaast wordt voor het jaar 2024 vanuit de Federale overheid nog een bijkomende financiering voorzien via het gas- en elektriciteitsfonds van 4.875,64 euro.
Het reglement tot het toekennen van een tegemoetkoming voor niet-betaalde energiefacturen werd herwerkt door de dienst Financiële en Sociale Hulp (FSH). De volgende aanpassingen worden voorgesteld:

Een verhoging van de maximale tussenkomst van 300 euro per jaar per huishouden naar maximum 500 euro per jaar per huishouden;
Een aanpassing van de doelgroep, waarbij de nadruk niet langer ligt op de gekende cliënten van de dienst FSH. In de feiten was iedereen steeds welkom. Dit herformuleren we nu ook op die manier;
Enkele bijkomende voorwaarden:

De aanvrager verleent zijn/haar volledige medewerking aan het sociaal en financieel onderzoek dat gevoerd wordt door een maatschappelijk werker van de dienst FSH;
De aanvrager is bereid om de V-test te doen en is, indien mogelijk, bereid om de overstap te maken naar de goedkoopste energieleverancier;
Als uit het sociaal en financieel onderzoek blijkt dat de aanvrager geen gezond uitgavenpatroon heeft, dan is de aanvrager bereid om hiervoor begeleiding te krijgen door de dienst FSH.

Adviezen

De dienst FSH adviseert de verhoging van de maximale tussenkomst via het gas- en elektriciteitsfonds voor niet-betaalde energiefacturen van 300 euro per jaar per huishouden naar 500 euro per jaar per huishouden. Hierdoor kunnen personen en gezinnen met hoge eindafrekeningen en/of met een hoge schuldenlast bij een energieleverancier een hogere tussenkomst krijgen.
De dienst FSH adviseert om deze verhoging structureel in te voeren.
De dienst FSH adviseert om de voorwaarde 'gekend zijn in de dienst FSH' te schrappen. Op die manier kan iedereen met financiële moeilijkheden en onbetaalde energiefacturen een aanvraag voor een tussenkomst via het energiefonds doen. Het is dan aan de maatschappelijk werker van de dienst FSH om een sociaal en financieel onderzoek te voeren. De aanvraag wordt nadien voorgelegd ter beslissing aan het bijzonder comité voor de sociale dienst.

Motivatie

Omwille van de gestegen energieprijzen, het wegvallen van het sociaal tarief voor bepaalde doelgroepen eind juni 2023 en de algemene stijging van de prijzen van goederen en diensten, blijven nog steeds veel inwoners kampen met achterstallige energiefacturen en hoge jaarafrekeningen.
De tussenkomst via het energiefonds werd in enkele omliggende gemeenten opgetrokken naar een maximumbedrag van 500 euro per jaar per huishouden (o.a. in Gavere werd dit maximumbedrag reeds ingevoerd in februari 2022, in Deinze werd het maximumbedrag opgetrokken naar 500 euro in oktober 2023).
Een hoger bedrag is niet meteen wenselijk. Er wordt van de aanvrager zelf verwacht een inspanning te leveren om het energieverbruik zo laag mogelijk te houden.
De tussenkomst is steeds verbonden aan een verplichte energiescan van de woning en het verbruik. Op die manier kan er gericht ingegrepen worden om te besparen door het energieverbruik te doen dalen.
Er wordt voorgesteld om de tussenkomst ook te koppelen aan een V-test waarbij onderzocht wordt of een goedkoper energiecontract kan worden aangegaan.
Wanneer het sociaal en financieel onderzoek uitwijst dat er problemen zijn in het bestedingsgedrag van de cliënt, wordt er een begeleidingstraject via het Sociaal Huis opgestart.

Financiële impact

In 2023 kregen in totaal 52 huishoudens een tussenkomst via het gas- en elektriciteitsfonds van maximum 300 euro.
Een stijging van maximum 300 euro naar maximum 500 euro betekent een meerkost van 10.400 euro, als het aantal aanvragen per jaar gelijk blijft. Indien er 10% meer aanvragen zijn in 2024, dan betekent dit een meerkost van 11.440 euro.
Dit bedrag wordt in 2024 volledig gedekt door de bijkomende toelage van 20.419,98 euro van de Vlaamse overheid.
Dit besluit loopt tot en met 31 december 2025.

Beslissing

Artikel 1: Het aangepast reglement tot het toekennen van een tegemoetkoming voor niet-betaalde energiefacturen wordt goedgekeurd:

Artikel 1: Bevoegdheid
Het toekennen van een tegemoetkoming inzake niet-betaalde energiefacturen is de bevoegdheid van het bijzonder comité voor de sociale dienst (art. 113 decreet lokaal bestuur).

Artikel 2: Doelstelling
Deze tegemoetkoming dient om inwoners met financiële problemen en niet-betaalde energierekeningen een financiële ondersteuning te geven. Deze financiële tussenkomst is beperkt in bedrag en niet terugvorderbaar.

Artikel 3: Doelgroep
Om aanspraak te kunnen maken op deze tussenkomst dient de aanvrager te voldoen aan de volgende voorwaarden:

De aanvrager is ingeschreven in de gemeente Zulte en verblijft er ook effectief, of voldoet aan de uitzonderingsregel zoals voorzien in de wet van 2 april 1965;
De aanvrager verleent zijn/haar volledige medewerking aan het sociaal en financieel onderzoek dat gevoerd wordt door een maatschappelijk werker van de dienst FSH;
De aanvrager heeft geen recht op sociaal tarief elektriciteit en aardgas [1];
De aanvrager heeft niet-betaalde energierekeningen (elektriciteit en/of aardgas);
De aanvrager heeft financiële moeilijkheden [2];
De aanvrager gaat akkoord met een energiescan;
De aanvrager is bereid om de V-test te doen en is, indien mogelijk, bereid om de overstap te maken naar de goedkoopste energieleverancier;
Als uit het sociaal en financieel onderzoek blijkt dat de aanvrager geen gezond uitgavenpatroon heeft, dan is de aanvrager bereid om hiervoor begeleiding te krijgen door de dienst FSH.

Artikel 4: Soort steun
De steun die voorzien wordt in kader van een tegemoetkoming inzake niet-betaalde energierekeningen is een financiële tussenkomst van maximum 500 euro per jaar per huishouden.

Artikel 5: Procedure

De aanvrager neemt contact op met het Sociaal Huis van Zulte en maakt een afspraak voor een intakegesprek bij de dienst FSH. Nadien wordt een dossierbeheerder aangesteld om de vraag voor een tussenkomst en eventuele andere vragen verder te behandelen. Cliënten die reeds gekend zijn in de dienst FSH kunnen rechtstreeks een afspraak maken met hun dossierbeheerder om de tussenkomst aan te vragen.
De dossierbeheerder voert een sociaal en financieel onderzoek op basis van volgende elementen:
- De identiteitsdocumenten van de aanvrager;
- Een budgetplan op basis van het (gezins-)inkomen en de uitgaven;
- Een KSZ-onderzoek.
De aanvraag voor de tussenkomst niet-betaalde energiefacturen wordt door de dossierbeheerder voorgelegd op het eerstvolgend bijzonder comité voor de sociale dienst. De vraag wordt gestaafd met de nodige documenten:
- Het sociaal verslag;
- Het budgetplan;
- Een overzicht van de energieschulden en eventuele andere schulden.
Het bijzonder comité voor de sociale dienst beslist over de toekenning of weigering van de tussenkomst.
Nadat een beslissing werd genomen door het BCSD, wordt de cliënt hiervan per brief in kennis gesteld.
Bij een positieve beslissing wordt de beslissing van het BCSD bezorgd aan de financiële dienst, samen met de energiefactuur. De steun wordt rechtstreeks aan de energieleverancier uitbetaald.
Er wordt een dossier bewaard met daarin de volgende documenten:
- Het sociaal verslag;
- De kennisgevingsbrief;
- Het besluit van het bijzonder comité voor de sociale dienst;
- De energiefactuur (of energiefacturen).
Er wordt contact opgenomen met Wooneco, een dienstverlening van Veneco, voor een gratis energiescan.
Er wordt een V-test gedaan om te bekijken of de cliënt kan overstappen naar een goedkoper energiecontract.

Artikel 6: Inwerkingtreding
Dit reglement treedt in werking op 1 maart 2024 en vervangt volledig het reglement zoals goedgekeurd in de raad voor maatschappelijk welzijn van 22 september 2020.

[ 1] Het sociaal tarief is een gunstig tarief voor elektriciteit en/of aardgas. Het is identiek in heel België, ongeacht de energieleverancier of de netbeheerder.
Voorwaarden zijn: persoon in het huishouden ontvangt een leefloon, persoon in het huishouden ontvangt een uitkering van de FOD Sociale Zekerheid, persoon in het huishouden ontvangt een tegemoetkoming van de federale pensioendienst (vb. Inkomensgarantie voor Ouderen) of huishouden is huurder in een sociaal appartement met een collectieve verwarmingsinstallatie.

[2] De aanvrager heeft betalingsachterstand (schulden) die een betaalprobleem vormen of de aanvrager heeft geen betalingsachterstanden, maar houdt op het einde van de maand weinig tot geen budget over en heeft onvoldoende spaargelden om beroep op te doen.

Artikel 2: De voorzitter van het vast bureau maakt het reglement via de webtoepassing van de gemeente bekend overeenkomstig artikel 285 §2 en artikel 286 §2.

Artikel 3: De vraag voor een financiële tussenkomst voor deze dienstverlening wordt voorgelegd aan het bijzonder comité voor de sociale dienst.

Artikel 4: Dit reglement loopt tot en met 31 december 2025.